TÜRKİYE
CUMHURİYETİ TİCARET BAKANLIĞI İLE UKRAYNA DEVLET GÜMRÜK SERVİSİ ARASINDA ORTAK
GÜMRÜK KONSEYİ KURULMASINA İLİŞKİN MUTABAKAT ZAPTI
Karar
Sayısı: 11343
19.05.2026 Tarih
ve 33258 Sayılı R.G.
3 Şubat
2022 tarihinde Kiev’de imzalanan ekli “Türkiye Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı
ile Ukrayna Devlet Gümrük Servisi Arasında Ortak Gümrük Konseyi Kurulmasına
İlişkin Mutabakat Zaptı”nın onaylanmasına, 244 sayılı Kanunun 5 inci maddesi
ile 9 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 2 nci ve 3 üncü maddeleri
gereğince karar verilmiştir.
18 Mayıs
2026
CUMHURBAŞKANI
Türkiye
Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı ile Ukrayna Devlet Gümrük Servisi (bundan böyle
tek başına ifade edildiklerinde “Taraf”, birlikte ifade edildiklerinde “Taraflar”
olarak anılacaktır);
Türkiye
Cumhuriyeti Hükümeti ve Ukrayna Hükümeti arasında 27 Kasım 1996 tarihinde
Ankara/Türkiye’de imzalanan Gümrük Konularında Karşılıklı Yardım Anlaşmasının RUHUNA
UYGUN OLARAK;
Mevcut
Mutabakat Zaptının (bundan böyle MZ olarak anılacaktır) uygulanması için
yetkili makamlar olan Taraflar arasında sağlam bir şekilde tesis edilmiş
işbirliği ilişkisini KABUL EDEREK;
Gümrük
İdarelerinin, ticareti kolaylaştırarak ekonomik büyümeyi teşvik etme hususunda
oynadığı rollerin önemini KABUL EDEREK;
Tarafların
bilgi değişimine yönelik çabalarının, eşya, hizmet, sermaye ve İnsan
kaynaklarının iki taraflı akışını teşvik etme hususunda katkı sağladığını
VURGULAYARAK;
Aşağıdaki
hususlarda mutabakata varmışlardır:
GENEL HÜKÜMLER
MADDE 1
1) Taraflar,
gümrük konularında işbirliğini geliştirmek üzere Türkiye Cumhuriyeti ile
Ukrayna Gümrük İdareleri arasında bir Ortak Gümrük Konseyi (bundan böyle “OGK”
olarak anılacaktır) tesis edeceklerdir.
2) OGK,
Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Ukrayna Hükümeti arasında 27 Kasım 1996
tarihinde Ankara/Türkiye’de imzalanan Gümrük Konularında Karşılıklı Yardım
Anlaşmasının rehberliğinde hareket edecek ve görevini işbu MZ kapsamında
yürütecektir.
3) Tarafların
Gümrük İdareleri arasındaki işbirliğinin bütün yönleriyle geliştirilmesi OGK ve
OGK bünyesindeki çalışma grupları çerçevesinde gerçekleştirilecektir
OGK’NIN GÖREVLERİ
MADDE 2
1) OGK,
Taraflar arasında gümrük konularında işbirliğini koordine etme, teşvik etme ve
geliştirmenin yanı sıra temel işbirliği alanlarını ve işbirliğinin gidişatını
belirleyecektir.
2) OGK,
Taraflar arasında aşağıdaki alanlarda yapılan işbirliğini koordine eder:
a) Gümrük
konularındaki işbirliğinin geliştirilmesini sağlayacak yöntem ve imkanların
araştırılması;
b) Sınır
geçişlerinin güvenli hale getirilmesine, basitleştirilmesine ve kolaylaştırılmasına
ve gümrük işlemlerinin etkinliğinin sağlanmasına yönelik ortak çaba sarf etmek
suretiyle işbirliği yapılması;
e) Gümrük
politikaları ve işlemleri, gümrük muhafaza, modernizasyon programları ve
tedarik zinciri güvenliği konularına ilişkin bilgi ve en iyi uygulamalara dair
deneyimlerin paylaşılması;
d) Dolaşımdaki
eşyaya ilişkin verilerin doğruluğunun sağlanabilmesi amacıyla, gümrük
işlemlerinde ve gümrük muayenesinde kullanılan teknolojilerin geliştirilmesi ve
iyileştirilmesi;
e) Bilgi
paylaşımı yoluyla gümrük işlemlerinin kolaylaştırılmasına ve gümrük
kontrollerinin etkinliğinin artırılmasına yönelik projelerin uygulanması;
f) Fikri
mülkiyet haklarının korunması, kaçakçılığa karşı iki taraflı acil müdahale ve
gümrük muhafaza alanlarında işbirliği;
g) OGK
tarafından gümrük alanında gerekli görülen diğer hususlar
OGK’NIN YAPISI
MADDE 3
1) Taraflar
usulüne uygun olarak OGK üyelerini tayin eder ve herhangi bir değişikliği diğer
Tarafa ayrıca bildirirler.
2) Tarafların
Gümrük İdareleri Başkanları, OGK’nın Eş Başkanları olacaktır.
3) Gümrük
İdarelerinin ilgili yapısal birimlerinin başkanları, uygun görüldüğü hallerde,
OGK Çalışma Gruplarına da başkanlık eder.
4) Gümrük
personeli, uygun görüldüğü hallerde OGK ve Çalışma Grubu toplantılarına üye
olarak katılır.
5) Yukarıdaki
2. ve 3. fıkrada belirtilen görevler, diğer Tarafın usulüne uygun olarak
bilgilendirilmesi kaydıyla, delegasyonun diğer üyelerine devredilebilir.
6) OGK
çerçevesinde tesis edilen Çalışma Grupları aşağıdaki şekildedir:
a) Türkiye-Ukrayna
Uluslararası İşbirliği ve Eğitim Çalışma Grubu
b) Türkiye-Ukrayna
Gümrük Muhafaza Konularında İşbirliği Çalışma Grubu
e) Türkiye-Ukrayna
Risk Yönetimi ve Gümrük Kontrolleri Çalışma Grubu
d) Türkiye-Ukrayna
Bilgi Teknolojileri Çalışma Grubu
7) Gümrüklerle
ilgili diğer alanlarda işbirliğinin geliştirilmesi amacıyla OGK tarafından
ilave Çalışma Grupları kurulabilir.
8) Çalışma
Grupları bu MZ ve OGK toplantılarında kabul edilen kararlar rehberliğinde
hareket eder.
9) Çalışma
Grupları yaptıkları çalışma ve faaliyetlere ilişkin gelişmeleri ve sonuçlarını
düzenli olarak OGK’ya rapor eder.
OGK TOPLANTILARI
MADDE 4
1) OGK toplantıları,
yılda bir defa olacak şekilde, dönüşümlü olarak Türkiye Cumhuriyetinde ve
Ukrayna’da gerçekleştirilir.
2) Toplantının
tarihi ve toplantı gündem maddeleri toplantıdan en az bir ay önce Taraflar
arasında müzakere edilir. Diğer konular, başka diğer meseleler gibi,
müzakereler esnasında OGK Eş Başkanları tarafından teklif edilebilir.
3) Taraflardan
her biri, OGK bünyesinde ele alınan hususlarla ilgili diğer kamu kurumlarının
temsilcilerini ve uzmanları toplantılara katılmaya davet edebilir.
4) Tarafların
temsilcileri, OGK’nın olağan toplantıları dışında aciliyet arz eden konularda
istişarede bulunup ortak kararlar alabilir ve bu kararları OGK’nın bir sonraki
toplantısının tutanağına derç edebilir.
5) OGK
toplantılarında kabul edilen kararlar, toplantıların sonunda Eş Başkanlar
tarafından imzalanmak üzere kayda geçirilir.
6) OGK ve
çalışma gruplarının çalışma dili, uygun görüldüğü şekilde, Tarafların resmi
dilleri veya İngilizce olacaktır. OGK tarafından hazırlanacak belgelerin dili
İngilizce olacaktır. Bununla birlikte, karşılıklı rıza olması koşuluyla,
belgeler sadece Tarafların resmi dillerinde veya İngilizcesiyle birlikte
hazırlanabilir.
SEKRETERYA
MADDE 5
1) Gümrük
İdarelerinin dış ilişkilerinden sorumlu ilgili birimleri, OGK’nın Sekreterya
görevini üstlenirler.
2) Sekreterya,
toplantılar için gereken idari desteği sağlar.
3) Sekreterya,
OGK’nın rutin işlerini sürdürür ve çalışma gruplarının çalışmalarını koordine
eder.
4) Tarafların
Sekreterya’daki temsilcileri birbirleriyle düzenli temas halinde olurlar ve
gerekli görülmesi halinde OGK toplantıları arasındaki dönemde toplantı
yapabilirler.
MALİ GİDERLER
MADDE 6
1) OGK ve
çalışma gruplarının toplantılarının organize
edilmesi ve gerçekleştirilmesiyle ilgili giderler ev sahibi Tarafça üstlenilir.
OGK ve çalışma gruplarının toplantılarına katılım sağlayanların seyahat
masrafları, aksi kararlaştırılmadıkça, Tarafların bizzat kendilerince
karşılanır.
2) Taraflardan
her biri, OGK ve çalışma gruplarında yer alan üyelerinin faaliyetleri için
gereken tüm masrafları üstlenir.
DİĞER ANLAŞMALAR
MADDE 7
İşbu MZ
hükümleri Tarafların bizzat kendilerinin taraf oldukları diğer uluslararası
anlaşmalar ve sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülüklerine halel getirmez
ANLAŞMAZLIKLARIN HALLİ
MADDE 8
1) İşbu
MZ’nin yorumlanmasından ve uygulanmasından doğabilecek her tür anlaşmazlık,
Taraflara ait bu MZ’nin tatbiki açısından, öncelikle Taraflar arasında
yürütülecek müzakere ve istişarelerle çözümlenir. Bu şekilde çözülemeyen
meseleler diplomatik kanallar vasıtasıyla çözüme kavuşturulur.
2) Taraflardan
her biri, bu MZ’nin yorumlanması, uygulanması ve MZ üzerinde değişiklik
yapılması veya olası bir anlaşmazlığın çözümüne ilişkin olarak diğer Taraftan
istişare talebinde bulunabilir.
3) Taraflar
arasında bu Maddenin 2 ve 3. Fıkraları kapsamında yürütülecek her türlü
müzakere ya da istişare, Taraflarca aksi kararlaştırılmadığı sürece, yazılı
talebin alınmasını takip eden 20 gün içinde başlar.
EKLEMELER VE DEĞİŞİKLİKLER
MADDE 9
1) Tarafların
karşılıklı rızasıyla işbu MZ’ye ekleme ve MZ’de değişiklik yapılabilir.
2) Bu
ekleme ve değişiklikler, işbu MZ’nin mütemmim cüzü sayılan ayrı Protokoller
şeklinde yapılır ve bu MZ’nin 10. Maddesi hükümleri gereği yürürlüğe girer.
YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ VE FESİH
MADDE 10
1. İşbu
MZ, Tarafların, bu MZ’nin yürürlüğe girmesi için gerekli iç yasal sürecin
tamamlandığını birbirlerine diplomatik yollarla bildirdikleri son yazılı
bildirimin alındığı tarihi takip eden otuzuncu günde yürürlüğe girer.
2. İşbu
MZ, süresiz olarak akdedilmiştir ve Taraflardan her biri, bu MZ’yi sona erdirme
niyetini diğer tarafa yazılı olarak bildirmek suretiyle işbu MZ’den cayabilir.
Bu durumda, yazılı bildirimin alındığı tarihten 3 ay sonra işbu MZ feshedilir.
İşbu MZ’nin feshi, buradaki hükümler uyarınca tamamlanacak olan fesih tarihinde
devam etmekte olan işlemleri etkilemeyecektir.
Bu MZ,
Kiev’de 03/02/2022 tarihinde tüm metinler eşit derecede geçerli olacak şekilde,
Türkçe, Ukraynaca ve İngilizce imzalanmıştır. Bu MZ’nin yorumlanmasında
farklılık olması halinde İngilizce metin geçerlidir.
TÜRKİYE CUMHURİYETİ
TİCARET UKRAYNA
DEVLET GÜMRÜK
BAKANLIĞI ADINA SERVİSİ
ADINA
MUSTAFA TUZCU VIACHESLAV DEMCHENKO
BAKAN YARDIMCISI BAŞKAN
VEKİLİ
